Akaryakıt fiyatlarında artışların ÖTV üzerinden dengelenmesini sağlayan eşel mobil sistemi 1 Ekim itibarıyla sona eriyor. Düzenlemenin bitmesiyle birlikte özellikle benzinde vergi kaynaklı yeni bir fiyat artışı ihtimali gündeme geldi. Mevcut ÖTV’nin yasal üst sınıra çıkarılması halinde benzinin litre fiyatına KDV dahil 12 lira 48 kuruşa kadar artış yansıyabileceği hesaplanıyor. Ancak bu rakam kesin zam anlamına gelmiyor.
Akaryakıt fiyatlarında gözler 1 Ekim’e çevrildi. Benzin, motorin, LPG otogaz ve tüpgaz fiyatlarında yaşanan artışların ÖTV üzerinden kısmen dengelenmesini sağlayan eşel mobil mekanizmasının uygulama süresi sona eriyor.
Temmuz 2026’da Resmi Gazete’nin mükerrer sayısında yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile sistemin işleyişinde değişikliğe gidilmişti. Buna göre 1 Ağustos-30 Eylül döneminde yurt içi rafineri fiyatlarının yükselmesi halinde artışın yüzde 25’i oranında ÖTV indirimi uygulanması kararlaştırılmıştı. Rafineri fiyatlarının düşmesi durumunda ise daha önce yapılan indirimin tamamı kadar ÖTV artışı yapılması öngörülmüştü.
Mevcut düzenlemeye göre eşel mobil sisteminin, herhangi bir ek şart aranmaksızın 1 Ekim 2026 itibarıyla tamamen yürürlükten kalkması planlanıyor.
Sistemin sona ermesiyle birlikte akaryakıt fiyatlarında ÖTV’nin etkisi yeniden daha belirgin hale gelecek. Benzin, motorin ve LPG’de nihai fiyat değişiklikleri ise rafineri fiyatları, vergi tutarları ve diğer maliyet unsurlarına göre şekillenecek.
Mevcut durumda benzinin litresinden alınan ÖTV yaklaşık 4 lira 43 kuruş seviyesinde bulunuyor. Eşel mobil sisteminin sona ermesinin ardından ÖTV’nin yasal üst sınır olan 14 lira 83 kuruşa çıkarılması halinde, yalnızca ÖTV kaynaklı artışın yaklaşık 10 lira 40 kuruş olması bekleniyor.
Bu rakama yüzde 20 KDV de eklendiğinde benzinin litre fiyatına yansıyabilecek toplam artışın 12 lira 48 kuruşa kadar çıkabileceği hesaplanıyor. Ancak bu hesaplama, mevcut ÖTV ile yasal üst sınır arasındaki farkın tamamının pompa fiyatına yansıtıldığı senaryoya dayanıyor. Dolayısıyla 1 Ekim’de kesin olarak 12 lira 48 kuruş zam yapılacağı anlamına gelmiyor.
Yeni dönemde pompaya yansıyacak gerçek fiyat değişiminin ne olacağı 1 Ekim itibarıyla netleşecek.
Akaryakıt fiyatlarının belirlenmesinde yalnızca ÖTV değil; uluslararası petrol fiyatları, rafineri fiyatları, döviz kuru ve diğer fiyatlama unsurları da etkili olacak. Bu nedenle benzin, motorin ve LPG’de oluşacak nihai değişiklik bu unsurların tamamına bağlı olacak.
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Mayıs 2026’da yaptığı açıklamada eşel mobil sisteminin bütçeye getirdiği maliyete ilişkin dikkat çeken rakamlar paylaşmıştı. Şimşek, uygulamanın ilk iki aylık maliyetinin yaklaşık 90 milyar TL, yani yaklaşık 2 milyar dolar olduğunu açıklamıştı. Aynı şartların yıl boyunca devam etmesi halinde maliyetin yaklaşık 600 milyar TL’ye ulaşabileceğini belirtmişti.
Şimşek, sistemin devreye alınabilmesini bütçe disiplininin sağlanması, kamuda tasarruf ve harcamaların kontrol altına alınmasıyla ilişkilendirmiş; eşel mobil mekanizmasının akaryakıt fiyatlarında yaşanabilecek ani şokların etkisini sınırladığını ifade etmişti.
Eşel mobil sisteminin sona ermesiyle birlikte akaryakıtta vergi kaynaklı fiyat hareketleri yeniden gündemin önemli başlıklarından biri olacak. Özellikle benzinde ÖTV’nin hangi seviyede uygulanacağı ve bu tutarın pompaya ne ölçüde yansıtılacağı yakından takip edilecek. Motorin ve LPG’de de benzer şekilde yeni fiyatların 1 Ekim’den itibaren ortaya çıkması bekleniyor.
